Kernachtig

Leo werkte bij het Krasnapolskyhotel. Als lobbymanager.

Als we over hem praatten, en dat gebeurde vaak, dan noemden we hem naar zijn werkgever.
"Heeft het Krasnapolsky nog gebeld?" vroeg Mar dan aan mij. Of ik zei:
"Ik baal echt van dat gedoe met het Krasnapolskyhotel!"
Het was leuk en ook een beetje spannend, alsof we weer acht waren en een geheim wachtwoord voor onze club hadden. Een wachtwoord dat alleen wij kenden.

Mar woonde boven een rossig café vlakbij de Zeedijk. Als ik bij haar logeerde luisterde ik tot 's ochtends vroeg naar het gerinkel van de glazen en geroezemoes van de cafébezoekers. Ik draaide me om en om op het kleine matrasje tot het licht werd.
Bij Leo logeerde ik nooit.

En toch voelde ik me speciaal, als nooit tevoren. Soms kreeg ik croissantjes met abrikozenjam er heel kunstig in verwerkt, gestolen in een servetje. Leo smokkelde ze met een glimlach naar Mars studentenhokje. Als zij naar college was lagen we uren in bed muziekjes te luisteren, Britpop die ons het bed niet uitkreeg, hoe snel de gitaren ook. Ik at treuzelend - want het was zo fijn dat ik het altijd zo wilde houden - en hij keek toe. Smeerde een boterham met Nutella en kwam weer naast me liggen. Zei nooit zoveel, luisterde liever. Lachte.

Dankzij Mar had ik Leo leren kennen. Wel zo makkelijk, want zij had Leo nooit leuk gevonden. Hij was als alles wat ik nooit mocht hebben - en dan in mensvorm. Als de mierzoete Napoleonsnoepjes die je graag wilde toen je klein was. Niet goed voor je tanden of je buik, en bovendien ging je tong zeer doen als je er te veel at. En toch wilde je er één, en nog één. Zo bewoog ik speels rond Leo, die mij precies gaf wat ik wilde hebben. Het verpakte in precies zo'n mooi rood-groen plasticje. Hij had alleen net zo'n zure kern als dat snoepje. Venijn binnenin waar je te laat achterkomt.

Want algauw was het niet alleen spannend meer, maar ook een beetje verdrietig. Zoals hij mij liet wachten, of erger nog, negeerde. Leo behandelde me als afval, maar de obsessie groeide. Ik wilde niet langs het Krasnapolsky lopen, maar het gebeurde me steeds. Omdat ik nog langs de Slegte wilde, voor ik naar het station ging. Omdat ik wel een wandelingetje kon gebruiken. Omdat ik vlakbij een afspraak had. De Dam werd mijn slenterpleintje. Leo zag ik nooit, maar wel diamanten aan elke vrouwelijke ringvinger. En bont. Het zeurde, en het voelde allesbehalve exclusief. Die croissantjes kon ik vast ook zelf bij een bakker kopen.

Ik wist niet wat me overkwam, onafhankelijk als ik mezelf kende, afhankelijk als ik werd. Napoleon was tenminste onschadelijk vanaf zijn eilandje. Maar Leo werkte op de Dam. Leo niet.


Fictie!

Leukleukleuk

De leukste dingen van de afgelopen maand(en).

* Chocolademelk in Nijmegen!

* Mijn eerste bookcrossing boek vinden in een supertof cafeetje. Ik bleef staan bij de bookcrossing-boekenplank omdat ik werd lastiggevallen, maar dat was ik algauw vergeten toen ik dit boek zag. Ik las wat stukjes en lachte hardop. "Je mag het meenemen hoor!", zei de barman. Dat wist ik wel, maar ik was het niet van plan geweest. Toch maar gedaan. Nu op zoek naar een plek om het ergens achter te laten.

* Sento pace nell'aurora - te luisteren in dit liedje

* Een couchsurfing vriendinnetje ontvangen en haar in twee dagen zoveel mogelijk Nederlands eten voeren (op verzoek, uiteraard). Een beetje ongezond allemaal: hagelslag, stroopwafels, pannenkoeken...maar wel lekker.

* City running: mensen die me naroepen, nakijken, andere lopers die groeten, de buurman die zich spontaan aan me voorstelt, een nieuw snelheidsrecord dankzij een stoplicht, jongens die op een ramen van de coffeeshop bonken en moeten lachen als ik terugzwaai. Gotta love it! <3

* Dat het zo vroeg al licht is, al een paar weken lang. Behalve als ik opsta, want dan is het nog donker.

* Mijn stagebegeleider voor de komende zes weken. Getalenteerd en vriendelijk man. Ik had hem zelf niet beter kunnen uitzoeken ;-)

* Inspiratie

* Zelf mueslirepen bakken. Serieus, ik heb nog nooit zoiets lekkers geproefd (in deze categorie)! Mijn mueslireepverslaving is niet zo goed voor het milieu (want: veel verpakkingsmateriaal!), dus vanaf nu ga ik deze vaker bakken.

Living like Larry - Interview Miss Green

Op mijn speurtocht naar ecofriendly & (vooral!) eerlijk geproduceerde kleding, kwam ik het merk Miss Green tegen. Tijdens het schrijven van het vorige artikel heb ik aantal merken gemaild over de werkomstandigheden in hun katoen- en kledingfabrieken. Vaak kreeg ik geen antwoord, of een achterdochtige email (!) terug. Dat was anders bij Miss Green, het kledinglabel van politicologe Maaike Groen. Zij mailde terug dat ze op het punt stond haar fabrieken te bezoeken. Of we elkaar daarna konden spreken? Dat aanbod nam ik meteen aan!
En zie hier: een interview met een enthousiaste onderneemster met een milieubewuste achternaam ;-)

Miss Green zet zichzelf op de kaart als specialist in goede basics. Zelfs al voordat er sprake was van een eerste collectie, was het voor Maaike duidelijk: deze kleding wordt milieubewust en er moet een eerlijke prijs voor betaald zijn.

Hoe ging dat, een label opzetten met alleen maar biologische & eerlijke gemaakte kleding?
"Het bleek behoorlijk ambitieus te zijn. Zo ben ik één jaar bezig geweest met zoeken naar de juiste fabriek, die met biologisch katoen wilde werken en daar ook gecertificeerd voor was. Bedrijven staan skeptisch tegenover een beginnend label; vaak krijgen ze uiteindelijk geen bestelling binnen. Toch is het gelukt om onze eerste 2 collecties met biologisch katoen te maken. Certificaten voor sociale omstandigheden waren er toen nog niet. Langzaamaan wordt Miss Green steeds beter. Zo hadden we laatst een jurkje met Merinowol. Bij eerste productie ontbraken hier bepaalde certificaten voor. Dat wil niet meteen zeggen dat de dieren mishandeld worden, maar je weet pas zeker dat het niet gebeurt als je het certificaat hebt. Dat is er inmiddels!"
 

Miss Green werkt nu alleen nog met fabrieken in Turkije en Lithouwen, maar haalde eerder haar kleding ook uit China. Waarom nu niet meer?
"De eerste fabrikant zat in China. Ik wilde koste wat kost voorkomen dat er kinderarbeid aan te pas zou komen en ben ook zelf vier keer naar China gevlogen om er te gaan kijken, steeds tijdens het productieproces. De leidinggevende kwam uit Londen en begreep heel goed dat ik zelf mee wilde kijken, dus ik werd met open armen ontvangen. De arbeidsomstandigheden waren prima: jonge mensen van een jaar of 20, 30 werkten in de ateliers met een muziekje op hun hoofd, alles was schoon en netjes.

Voor goede sociale omstandigheden had het naaiatelier echter geen certificering. Wel werkten we met biologisch katoen en waren er certificaten voor een gesloten systeem (d.w.z. dat de enorme hoeveelheden water die bij katoenproductie nodig zijn, gerecycled worden). Certificaten voor arbeidsvoorwaarden (zwangerschapsverlof etc.) waren echter moeilijk te krijgen. Om zoiets te 'eisen' heb je als afnemer grote productie-aantallen nodig!

Bovendien werd de kleding uit China per boot vervoerd, wat erg lang duurde. Hierdoor konden onze collecties minder vaak wisselen, terwijl de klant dat graag wil. Onze fabriek in Turkije kon ons wel certificaten bieden en vervoert haar kleding per vrachtwagen naar Nederland. 


Hoe gaat het er in de fabrieken en naaiateliers in Turkije aan toe?
"In principe net zo goed, al moet ik toegeven dat het iets minder hip is dan in China. Foto's van veel van de medewerkers kun je trouwens bekijken op onze site!"

Naaister Semiha aan het werk.
Bron: Maaike Groen



Over de materialen en milieuvriendelijkheid vertelt Maaike nog wat meer.

"Wat veel mensen niet weten, is dat katoen niet friswit is. Iedereen wil graag een wit T-shirt, terwijl dat katoen dus wit geverfd moet worden en die verf juist heel slecht is voor het milieu. Dan moeten wij daar toch voor zorgen, want niemand wil in een ecru shirt lopen, de echte kleur van katoen."
"Onze bamboeproducten zijn nog niet gemengd met biologisch katoen," zegt ze eerlijk. "Daar willen we wel naartoe, maar dit heeft voor een jong label tijd nodig."

Tijdens het gesprek wordt duidelijk hoe doordacht alle stappen zijn: gaan we pakketjes versturen in plastic of karton? Of kiezen we voor composteerbaar (snel afbreekbaar) plastic? "Daar moet je dan weer 50.000 stuks tegelijk van bestellen," legt Maaike uit. "Zoveel bestellingen hebben we niet in 2 jaar, dus is uiteindelijk voor plastic verpakking gekozen. Dit kan de klant dan recyclen"

Ik denk dat het erg belangrijk is dat producenten milieubewustheid en fair trade policies al zélf in hun bedrijfsplannen hebben zitten. Als je iets alleen (of: vooral) doet omdat de massa er naar vraagt, of omdat je denkt zo meer omzet te kunnen maken, dan komt dat toch anders over dan wanneer je de intrinsieke behoefte hebt om goed te doen.
Daarnaast valt in dit interview ook op (zie vetgedrukte citaten) hoe groot toch de invloed is van de klant, van wat wij wel en niet kopen. Die invloed is groter dan we denken.

Hoe dan ook: door dit interview heb ik een merk dichterbij gekregen en hebben de makers van mijn kleding een gezicht gekregen. Ik weet nu beter wat fair dan precies betekent – en dat was precies het doel. Miss Green staat met recht op het lijst fairpriced clothing!

Zeewater, hard lopen

De lucht is grijslichtblauw, mijn favoriete kleur van de lucht in dit seizoen. De zon is een witgele bol, die de strepen wolk een roze rand geeft. De wind is koud, door hoe ze waait, maar de buitentemperatuur valt eigenlijk best mee.

Ik strik mijn veters strakker.

De weg veert ritmisch terug en het lopen gaat makkelijker dan verwacht. De brug die ik over moet, over wíl, verbindt twee eilanden met elkaar. Het water is niet donker en toch maakt de brug me bang. Ze lijkt zo zwak, zo fragiel. Alsof ze beweegt in de wind. Alsof ik door er op te stappen alleen al het water in kan vallen.

Een paar keer ren ik de aanloop op en neer - vandaag durf ik echt niet. Ik besluit te gaan zitten op de grijze, gladde rotsen naast het water. Kan ik meteen een beetje rekken. Gedachteloos staar ik naar het water, als ik iets vlakbij zie bewegen. Een soort vin. Een zwarte, driehoekige vin die langzaam omhoog komt. Water glijdt eraf. Is het echt...

Wow! Ik moet de eerste zijn die dit ooit ziet - en het is fantastisch! Een walvis in de Oosterschelde! Ik moet iemand bellen, nee, ik moet dichterbij die walvis komen...

Eén teen steek ik voorzichtig, met sportschoen en al, in het water. Het voelt zacht, als de rand van een deken. Ik buig voorover en probeer water te scheppen, maar in het kommetje van mijn hand voel ik alleen katoen.

Koortsdromen...

Boeken die je gelezen moet hebben #8

Wat is de wat - Dave Eggers

"Ik lees nu zo'n indrukwekkend boek"
"Hoe heet het?"
"Wat is de Wat"
"Wat?"

Tja, met de titel alleen ben je er nog niet. Feit is wel dat de titel perfect bij dit boek past en dat merk je - zoals het hoort -  gaandeweg het verhaal. Op de voorkant staat een aanbeveling van Khaled Hosseini (schrijver van Duizend schitterende zonnen, waar ik als liefhebster van het getal duizend natuurlijk ook de nodige respect voor heb). Ik zal Valentino nooit vergeten, schrijft Hosseini. Ik kan me niet herinneren wanneer ik voor het laatst zo ontroerd was door een roman. Het klinkt wat melodramatisch, maar ik ben het er helemaal mee eens.

Al langere tijd wilde ik wat meer weten over Soedan. In 2003 kreeg het land voor mij pas een gezicht, met het conflict in Darfur. Aan Darfur is natuurlijk een proces voorafgegaan, maar hoe het nu allemaal precies zat, dat wist ik niet. Nu is dit boek geen geschiedschrijving (daar waarschuwt het ook voor), maar wel gebaseerd op de geschiedenis van één jongen: Valentino Achak Deng. Achaks verhaal is heftig, maar het wordt op meesterlijke wijze subtiel en soms zelfs grappig verteld.

"Ik zat in mijn vaders winkel op de grond te spelen; ik had een hamer en deed of het de kop en de nek van een giraffe was. Ik bewoog het ding met de trage sierlijkheid van een giraffe, liet de nek zich buigen om te drinken en omhoog reiken om van de hoogste takken van een boom te eten." (blz 87)

Achak is nog maar klein, zes jaar is hij pas als zijn dorp wordt overvallen door rebellen, en later door murahaleen: Arabische ruiters te paard, die het dorp de vernietiging in helpen. Achak moet vluchten, hij rent en rent en rent, en sluit zich aan bij een groep jongens die samen naar het buitenland vlucht. Niet dat ze van het bestaan van enig buitenland afweten.

"De jongens dachten dat we binnen een paar dagen in Ethopië zouden zijn, en de nabijheid van ons nieuwe leven riep de dromer in William K wakker - hij vulde de lucht om ons heen met het fraaie kantwerk van zijn leugens. [...]
'We moeten kiezen uit allemaal verschillende dekens, en shirts en broeken in allerlei kleuren. Het grootste probleem in Ethopië is dat je de hele tijd moet kiezen.'
Ik probeerde me af te sluiten voor zijn stem, maar zijn leugens waren adembenemend mooi en ik luisterde stiekem toch"

Eggers speelt met tijden in het boek, dus in je achterhoofd weet je al waar Achak op het eindpunt zal staan. Maar hoe, dat begrijp je nog niet, en je móét dan ook verder lezen. Ik hield soms mijn adem in tijdens het lezen, zo meeslepend was het. Zo verdrietig ook soms.

Het is voor mij even indrukwekkend als Gomorra vorig jaar was. Dit is een boek dat je gelezen móét hebben.

Wat is de wat - Dave Eggers en Valentino Achak Deng

Mocht je het boek uit hebben, dan kan het zijn dat je nog met vragen zit, bijvoorbeeld over Soedan nu. Lees dan de 'handleiding' hier. Natuurlijk niet doen als je het boek nog wilt gaan lezen ;-)

Living like Larry - No Impact Week, de laatste dagen

Een lijstje leuke dingen van No Impact Week

* Een DVD ruilen via Moviemarkt: leuke manier om aan iets nieuws te komen, zónder er iets extra's voor aan te schaffen. Als je veel DVD's hebt waar je niets mee doet, kun je allicht overwegen om je aan te melden en een wens- en aanbodlijstje te maken. Dat wil namelijk niet meteen zeggen dat je ook verplicht bent te ruilen.
Ik heb dit nu twee keer gedaan (en ik heb maar een stuk of 8 DVD's!).

* Een tweedehands koffiezetapparaat aangeboden krijgen - niet dat ik zelf veel koffie drink, maar daarom had ons studentenhuis ook nog geen koffiezetapparaat...

* Eating Animals uitlenen aan een geinteresseerde vriendin, die het boek graag wil lezen... who's next? ;-)

* Een cadeautje vinden tussen een heleboel tweedehands boeken

* Met een andere vriendin brainstormen over een nog te organiseren kledingruilfeestje. Tof idee, maar ik ben zelf bang dat ik te weinig nog draagbare kleding heb. Ik doe echt lang met kleding en als het niet meer kan in het dagelijks leven, dan krijgt het vaak nog een halfslachtig tweede leven als pyjama of sportshirt. Echt mooie kledingstukken als miskopen (die ik tegenwoordig minder vaak heb) verkocht ik vroeger vaak via marktplaats. Maar wie weet komt dat kledingruilfeestje er wel, ik ga binnenkort weer eens mijn kast opruimen...

Zaterdag was het thema 'goed doen': niet alleen maar meer nadenken, ook iets positiefs doen om je leefomgeving te verbeteren. Je werd uiteraard helemaal vrij gelaten om dit in te vullen zoals je wilde. Nu was er toevallig iemand die mijn luisteren en aandacht goed kon gebruiken, dus daar heb ik mijn zaterdagmiddag aan besteed. Lijkt me toch net zo belangrijk...
Ook bracht ik afval weg dat niet bij ons opgehaald wordt (plastic en papier). Nuttig allemaal, en tegelijkertijd is het - zonder hierbij arrogant te willen overkomen -  niets anders dan ik normaal doe. Nu ben ik behoorlijk 'nadenkend' aangelegd en zoals hier te lezen is peins ik regelmatig over consumentisme, het teveel aan plastics, de katoenindustrie en andere milieukwesties. Ik zal niet zeggen dat ik het maximale doe, want dat is niet waar, maar ik zit wel dicht bij mijn persoonlijke maximum op dit moment, als je ook studie, werk, sport en sociaal leven in overweging neemt.

Vandaag was het ecozondag, met als doel een zondag te houden zoals deze volgens mij ook bedoeld is: zonder winkelen, zonder een overload aan tv en elektrische apparaten. Gezien ik dit nu typ, heb ik niet overal de stekkers uitgetrokken zoals de mail van vandaag suggereerde. Maar een lazy ecozondag was het zeker. Ik sliep uit, las het zeer indrukwekkende boek Wat is de Wat uit (daarover snel meer!), ruimde op, ging hardlopen, maakte schoon, kookte en ging theedrinken met een vriendinnetje...

No Impact Week was leuk om mee te doen, maar het heeft me behalve bevestiging en extra aandacht niet zoveel nieuws gebracht. Mocht ik de volgende keer weer meedoen aan dit project, dan lijkt het me een goed idee om samen met iemand mee te doen. Een huisgenoot of iemand met wie ik veel contact heb, zodat we samen afvalvrij boodschappen kunnen doen en gekke vragen kunnen stellen ('wilt u dat in dit bakje doen?'). Ik zou kunnen doen alsof het niet zo is, maar in mijn eentje loop ik toch tegen bepaalde grenzen aan.

Then again, het was goed om er een weekje extra mee bezig te zijn en af en toe ook anderen er van op de hoogte te stellen :)